De pechset in je koffer dicht het lek en schrijft de band af
Een vijs midden in het loopvlak is een van de goedkoopste dingen die met een auto kunnen mislopen, tot op het moment dat je het zelf oplost.
De Europese werkplaatspraktijk is hierover ongewoon duidelijk en ongewoon mild. Continental zet het voor de Duitse markt in één zin: een herstelling moet in de middelste drie vierde van het loopvlak liggen, de zone die de vakhandel het kleine reparatiegebied noemt, en het gat mag tot zes millimeter groot zijn. De ADAC trekt de grens een tikje strakker, op vijf millimeter, en dat verschil beslecht je bandenman en niet jij, maar samen dekken ze de overgrote meerderheid van echte lekken, want een houtschroef is ongeveer vier millimeter en een daknagel minder. Michelin hanteert hetzelfde plafond van zes millimeter en voegt er de voorwaarde aan toe die al de rest bepaalt: de band moet van de velg af zodat een vakman de binnenkant kan inspecteren, want de schade die een herstelling uitsluit is bijna nooit het gat dat je van buitenaf ziet. Stap buiten die zone en het antwoord keert zonder discussie om. De schouder, waar het loopvlak overgaat in de flank, en de flank zelf zijn structureel, en de formulering van Continental laat daar geen ruimte: schade daar is nooit herstelbaar. Dat alles betekent dat een nagel in het loopvlak een klus van twintig minuten hoort te zijn, van ergens tussen vijfentwintig en vijftig euro in het grootste deel van Europa, tegenover tachtig tot ruim boven tweehonderd voor een nieuwe band. De reden waarom zoveel bestuurders dat tweede bedrag betalen, ligt in hun koffer, op de plek waar vroeger een reservewiel lag.
Dichtingsmiddel dicht het lek en beëindigt in dezelfde beweging het leven van de band
Dit is het stuk dat niemand vermeldt wanneer een nieuwe auto zonder reservewiel wordt overhandigd. De ADAC zegt het onomwonden: na gebruik van het dichtingsmiddel uit zo'n set is een professionele herstelling van die band door een vakbedrijf om verschillende technische redenen niet meer toegelaten. Continental zegt hetzelfde in nog minder woorden, namelijk dat er na het inbrengen van dichtingsmiddel geen enkele band nog hersteld mag worden. Het flesje is dus geen goedkopere versie van een herstelling, het is een vervanging ervan, en het erin knijpen verandert een band die je voor de prijs van een tankbeurt had teruggekregen in een band die je opnieuw koopt. Er hangt een tweede rekening aan vast, want dezelfde vloeistof bedekt de binnenkant van de velg en kan de opening van de druksensor aan het ventiel verstoppen, een onderdeel op zich dat niet goedkoop te vervangen is. Dat weegt zwaarder dan het klinkt, want je bandenspanningslampje is geen manometer, en een verstopte sensor zwijgt eerder dan dat hij klaagt. Ook goed om te weten: de set was sowieso nooit een definitieve oplossing, want ze beperkt je tot ongeveer 80 km/u over een beperkte afstand, en op het flesje staat een vervaldatum, doorgaans vier tot vijf jaar ver, waar zowat niemand in Europa ooit naar gekeken heeft.
Plat doorrijden vernielt de band vanbinnen, hoe het gat er ook uitziet
De Duitse vakhandel heeft er een woord voor, Plattrollschaden, de schade van doorrijden op een platte band, en de ADAC zet ze naast sneden in de flank in de lijst van gevallen die vervangen worden en niet hersteld. Michelin legt het mechanisme uit: rijd een band plat of met veel te weinig druk en de structuur zelf raakt beschadigd, en zodra het karkas verzwakt is kan de band niet meer hersteld worden, ook niet wanneer het lek keurig midden in het loopvlak zit. Dat ene gegeven maakt van de reflex die zowat iedereen langs de weg heeft, namelijk de vijs zoeken en eruit trekken, de duurste beweging die er is. Een vijs of een nagel in het loopvlak dicht zichzelf vaak goed genoeg af om dagenlang bruikbare druk te houden, en op het moment dat je hem verwijdert heb je een traag lek waarmee je naar de garage kon rijden veranderd in een platte band waarmee dat niet meer lukt. Laat het voorwerp exact zitten waar het zit, controleer de druk, pomp bij als je een compressor bij hebt, en rijd rustig en rechtstreeks naar een bandencentrale.
Een plug van buitenaf is een noodoplossing, geen herstelling
De touwtjeskits uit elke accessoirewinkel, en de pluggen die sommige snelservicezaken nog altijd door het loopvlak duwen zonder het wiel af te nemen, halen de standaard niet waar de Europese bandenvakhandel mee werkt. Een correcte herstelling betekent de band van de velg halen, de binnenvoering inspecteren op de schuurplekken en rubberkruimels die verraden dat er met te weinig druk gereden is, en dan een combinatiereparatielichaam plaatsen dat het gat opvult en de binnenvoering langs binnen dichtplakt, waar de luchtdruk hem tegen het karkas duwt in plaats van eruit. Alles wat van buitenaf door het loopvlak gebeurt, laat de binnenkant ongezien, en net die inspectie is het hele punt van de oefening. Vraag er meteen iets bij zolang het wiel van de auto is: de pleister voegt gewicht toe op één plek van de band, dus het wiel moet daarna opnieuw uitgebalanceerd worden, en een stuur dat trilt bij 100 km/u is meestal een probleem van tien gram.
Over runflats zijn de bandenfabrikanten het echt oneens
Dit is de enige plek waar geen eenduidig Europees antwoord bestaat, dus vragen is beter dan aannemen. Continental raadt af om runflatbanden überhaupt te herstellen, met als argument dat de gebruikelijke herstelmethodes op die constructie onveilig en onbetrouwbaar kunnen zijn. Michelin denkt er voor zijn eigen ZP-gamma anders over en staat één herstelling toe, en niet meer dan één, volgens de gewone inspectie- en herstelprocedure. De praktische moeilijkheid achter dat meningsverschil is dat de versterkte flank van een runflat ontworpen is om de auto zonder druk te dragen, waardoor de bestuurder vaak geen idee heeft hoe ver er plat gereden is, en de inspecteur dat evenmin altijd kan zien. Komt de band er toch af, lees dan meteen wat hij nog meer vertelt terwijl hij op de machine ligt, want je banden dragen een vervaldatum en die staat er niet als een datum bij.
Wat je concreet doet
Het grootste deel van het geld hierin wordt gewonnen of verloren in de eerste vijf minuten langs de weg, voor iemand de band goed bekeken heeft.
Laat de nagel of de vijs exact zitten waar hij zit. Hij dicht het gat dat hij maakte vaak goed genoeg af om druk te houden, en hem eruit trekken is wat een herstelbare band in een platte band verandert.
Controleer de druk en kijk hoe snel ze zakt. Houdt de band genoeg lucht om aan gematigde snelheid een bandencentrale te bereiken, dan is dat de best mogelijke afloop voor die band, en met voorsprong de goedkoopste.
Kijk waar de schade zit voor je iets uitgeeft. Ergens in de middelste drie vierde van het loopvlak en het komt wellicht goed. In de schouder of de flank is de band afgeschreven en komt er geen herstelling, wat hij vorig jaar ook kostte.
Behandel het flesje dichtingsmiddel als het laatste redmiddel dat het is, niet als het eerste waar je naar grijpt. Een noodwiel, een pechverhelper of een takelwagen laten de band alle drie herstelbaar. Het flesje niet.
Ging er toch dichtingsmiddel in, zeg het dan voor de bandenman het wiel aanraakt. Het verandert wat hij mag doen en het geeft hem de kans om de druksensor te redden in plaats van hem op de harde manier te ontdekken.
Sta erop dat de band van de velg gaat. Een herstelling zonder demontage en zonder inspectie van de binnenvoering is geen herstelling, hoe ze op de factuur ook heet.
Vraag het wiel opnieuw uit te balanceren zodra de pleister erin zit, en kijk na of het op de rekening staat. Een pleister is gewicht dat op één punt van een draaiend geheel bijkomt.
Controleer deze week de vervaldatum op het flesje in je koffer. Vier tot vijf jaar is gebruikelijk, en een vervallen flesje laat je achter met een pechset die niet dicht en een band die daarna ook niemand nog mag herstellen.
Rijdt je auto op runflats, zoek dan nu het standpunt van je bandenmerk op en niet langs de weg, want de fabrikanten zijn het oneens en de bandenman volgt de naam op de flank.
Veelgestelde vragen
Mag een lekke autoband in Europa hersteld worden?
Meestal wel, op voorwaarde dat de schade in de middelste drie vierde van het loopvlak zit en niet groter is dan ongeveer zes millimeter, en dat dekt de meeste vijzen en nagels. De band moet van de velg af zodat een vakman de binnenkant kan inspecteren. Schade in de schouder of de flank is nooit herstelbaar, en een band waarmee plat gereden werd evenmin.
Verpest dichtingsmiddel de band?
In de praktijk wel. De ADAC zegt dat na gebruik van het dichtingsmiddel uit een pechset een professionele herstelling door een vakbedrijf niet meer toegelaten is, en Continental legt dezelfde regel ronduit vast. Dichtingsmiddel is bedoeld om je van de snelweg te krijgen, niet om de band te redden. Het kan bovendien de druksensor aan het ventiel verstoppen, en dat is een aparte kost bovenop de band.
Moet ik de nagel uit mijn band trekken?
Nee. Het voorwerp dicht doorgaans het gat dat het maakte, en het langs de weg verwijderen kan een band die tot aan de garage druk zou gehouden hebben in een platte band veranderen. Een band waarmee plat gereden is, wordt vervangen en niet hersteld, dus die twee minuten met een tang kunnen je de band kosten. Laat hem zitten, controleer de druk, en rijd rustig naar een bandencentrale.
Mag één band meer dan één keer hersteld worden?
In principe wel, zolang elke herstelling binnen het reparatiegebied ligt en de herstellingen elkaar niet overlappen of te dicht op elkaar zitten, maar dat is een oordeel dat de bandenman velt met de band van de velg en de binnenkant voor zich, niet iets wat iemand van een foto kan afleiden. Een band met meerdere vorige herstellingen, zichtbare veroudering of blootliggende koorden wordt geweigerd, en terecht.
Kunnen runflatbanden hersteld worden?
Dat hangt af van wie ze gemaakt heeft. Continental raadt het af. Michelin staat één herstelling toe op zijn ZP-banden volgens de gewone procedure. De moeilijkheid is dat je met een runflat een heel eind zonder druk kan rijden zonder dat het dramatisch oogt, waardoor de bandenman vaak gevraagd wordt in te staan voor iets wat hij niet kan zien. Vraag het standpunt van je bandenmerk op voor je in beide richtingen iets aanneemt.
Wat kost een herstelling tegenover een nieuwe band?
In het grootste deel van West-Europa landt een professionele herstelling ergens tussen vijfentwintig en vijftig euro, terwijl een middenklasse vervangband voor een gezinsauto rond tachtig begint en in grotere of sportievere maten ruim boven tweehonderd uitkomt. De herstelling houdt bovendien het stel gelijk, en dat telt op een auto waarvan de andere drie banden halfversleten zijn.
