Een graafmachinebedrijf haalde net 593 km/u op waterstof, en het is geen brandstofcel
Een graafmachinebedrijf haalde net 593 km/u, en deed dat door waterstof te verbranden, niet op te slaan
JCB, het Britse bedrijf dat vooral bekendstaat om gele graafmachines, heeft net een snelheidsrecord gezet op de Bonneville Salt Flats, en het interessante is niet het getal, hoe opvallend ook. Het is wat er onder de carrosserie zat. De Hydromax-streamliner haalde 368,347 mph, ruwweg 593 km/u, aangedreven niet door een batterij en niet door een waterstofbrandstofcel, maar door een zuigermotor die waterstof verbrandt. De verbrandingsmotor is, zo blijkt, niet dood. JCB heeft hem gewoon op een ander dieet gezet.
Wat er echt gebeurde op Bonneville
De rit vond plaats tijdens Bonneville Speed Week en werd bekrachtigd door de Southern California Timing Association, waarmee de ongeveer 9,75 meter lange Hydromax de eerste waterstofmotorauto is die een Amerikaans snelheidsrecord zette. De aandrijflijn is een waterstofverbrandingsmotor van 800 pk, door ingenieursbureau Ricardo opgevoerd vanuit een JCB-productieblok dat ooit begon met slechts 75 pk, daarna 100 kg lichter gemaakt en herzien om horizontaal te liggen voor een lagere, gladdere carrosserie. Prodrive verzorgde de aerodynamica en de techniek voor grote hoogte en hoge temperatuur. Het is nog maar het begin: het team wil de week erna het FIA-wereldrecord voor de snelste waterstofmotorauto aanvallen.
Waterstof, maar niet de waterstof die je beloofd werd
Dit is het onderscheid dat ertoe doet. Als mensen waterstofauto zeggen, bedoelen ze meestal een brandstofcel, de stille, EV-achtige techniek achter de Toyota Mirai die voor personenauto's grotendeels is vastgelopen. De Hydromax doet iets anders en, voor liefhebbers, veel aantrekkelijkers: het verbrandt waterstof in een gewone zuigermotor. Dat betekent dat hij nog geluid maakt, mechanisch karakter behoudt, op bestaande motorlijnen kan worden gebouwd, en vooral waterdamp uitstoot in plaats van kooldioxide. Waterstofverbranding is de ruigere, goedkopere neef van de brandstofcel, en die haalde net 593 km/u.
Waarom een bouwgigant jaagt op landsnelheidsrecords
De voor de hand liggende vraag is waarom een bedrijf dat graafmachines en verreikers verkoopt uberhaupt op een zoutvlakte staat. Het antwoord is dat JCB een van de grootste gelovers is in waterstofverbranding als manier om off-highway-machines te verduurzamen, de graafmachines, generatoren en laders waar batterijen te zwaar en te traag op te laden zijn, en brandstofcellen te kwetsbaar en te duur voor een modderige bouwplaats. Het heeft serieus geld in waterstofmotoren voor precies die wereld gestoken. De Hydromax is niet echt een autoproject; het is een rijdend reclamebord, een opvallende manier om te bewijzen dat JCB's industriele waterstofmotor werkt, en spectaculair werkt.
De motor gaat niet dood. Hij verandert van dieet
Een stap terug en de Hydromax voegt zich bij een bredere strijd om de verbrandingsmotor levend te houden in een verduurzamende wereld, alleen gevoed met iets anders dan benzine. Hij staat naast Ferrari dat een biobrandstofpleidooi houdt om de V12 te behouden en de bredere e-fuelbeweging, terwijl Porsche twijfelt of benzine uberhaupt overleeft. Het is een heel andere visie op snel-en-schoon dan de elektrische topsnelheidswedloop, waar BYD's Yangwang U9 Xtreme op batterijen naar 500 km/u jaagt. Twee filosofieen, evenveel ambitie: hou de motor en verander de brandstof, of gooi de motor helemaal weg.
AutoNext Take
Als stunt is 593 km/u op waterstof een mooie, en die mag je op zichzelf waarderen. Maar de reden dat het ertoe doet is wie het zette en waarom. Een graafmachinebedrijf dat waterstof verbrandt sneller dan de meeste supercars ooit zullen rijden, houdt een serieus pleidooi dat de verbrandingsmotor een verduurzaamde toekomst heeft, alleen niet per se in de personenauto's waar iedereen op gefixeerd is. Hij leeft misschien juist voort in de machines die wegen aanleggen, funderingen graven en bouwplaatsen draaiende houden, waar niets anders zo netjes past.
Of waterstofverbranding opschaalt, en of de brandstof ooit goedkoop en schoon genoeg wordt om op grote schaal te tellen, is echt onbewezen, en het zou verkeerd zijn te doen alsof niet. Maar als intentieverklaring is het moeilijk te negeren, en eerlijk gezegd interessanter dan alweer een batterij die snel rechtdoor gaat. De motor is een decennium lang afgeschreven. JCB reed zijn overlijdensbericht net naar 593 km/u. Let volgende week op de FIA-poging.
